Ở chợ và bến xe khách, chỗ an toàn nhất cho ví và điện thoại là một ngăn có khoá kéo nằm phía trước người, trong tầm mắt, chứ không phải túi quần sau hay ngăn ngoài của balo đeo sau lưng. Túi đeo chéo cỡ nhỏ kéo ra trước bụng, khoá kéo quay vào trong người, giải quyết được phần lớn vụ móc túi kiểu lách qua đám đông.
Phần còn lại là thói quen: chia tiền làm hai chỗ, không rút ví giữa hàng người, và biết mấy khoảnh khắc mình dễ sơ hở nhất như lúc trả tiền, lúc chen lên xe, lúc cúi xuống nhấc hành lý. Bài này đi qua từng chỗ đứng cụ thể ở chợ và bến xe, kèm bảng chia đồ cho từng ngăn túi.
Kẻ móc túi ở chợ, bến xe chọn ai và chọn lúc nào
Người móc túi không chọn người giàu, họ chọn người đang mất tập trung. Ở chợ, đó là anh đang cúi chọn cá, hai tay bận túi ni lông, ví thì lồi ở túi quần sau. Ở bến xe, đó là người vừa xuống xe đêm, mắt còn ngái ngủ, kéo vali một tay, tay kia cầm điện thoại xem tin nhắn của người đón. Cả hai đều có chung một điểm: đồ quý nằm sau lưng hoặc ngoài tầm mắt, còn đầu óc thì đang ở chỗ khác.
Lúc dễ mất nhất thường không phải lúc đông nhất, mà là lúc có xô đẩy ngắn: cửa xe khách mở ra và mọi người dồn lên, hàng người ở quầy vé dịch chuyển, một người phía trước bỗng dừng lại cúi nhặt đồ làm bạn khựng theo. Mấy giây xô đẩy đó đủ để một bàn tay mở khoá kéo ngăn ngoài balo hoặc rút điện thoại khỏi túi quần.
Biết điều này thì việc phòng không còn là căng thẳng suốt buổi. Bạn chỉ cần tỉnh ở đúng mấy khoảnh khắc ấy: tay đặt lên túi khi chen, không rút ví khi đang đứng giữa dòng người, và dừng lại ở chỗ thoáng mới lấy điện thoại ra xem.
Chia đồ vào từng ngăn: bảng mẫu cho một buổi đi chợ hoặc ra bến
Một chiếc túi đeo chéo cỡ chừng 24 x 17 cm, dày 7 cm, có ba ngăn là đủ cho phần lớn đàn ông đi chợ hay ra bến. Bảng dưới là cách chia mà nhiều người dùng lâu năm vẫn giữ:
| Đồ | Để ở đâu | Vì sao |
|---|---|---|
| Điện thoại | Ngăn chính có khoá kéo, sát lưng túi (phía áp vào bụng) | Muốn rút ra phải mở khoá và luồn tay qua phía người bạn |
| Ví có giấy tờ, thẻ ngân hàng | Ngăn chìm bên trong ngăn chính, hoặc túi áo trong có khoá | Hai lớp khoá; ví không cần rút ra để trả tiền chợ |
| Tiền lẻ mua đồ trong buổi | Ngăn trước của túi hoặc túi quần trước | Trả tiền không phải mở ví, không lộ chỗ để tiền lớn |
| Vé xe, chìa khoá | Ngăn trước có khoá kéo | Hay lấy ra, nên để chỗ dễ với nhưng vẫn đóng được |
| Khẩu trang, khăn giấy, đồ rẻ | Ngăn ngoài không khoá hoặc túi ni lông | Mất cũng không sao, để kẻ gian mở nhầm chỗ |
| Sạc dự phòng, áo mưa mỏng | Balo hoặc túi hành lý | Nặng, cồng kềnh, không cần với tới thường xuyên |
Điểm mấu chốt của bảng là tách tiền tiêu trong buổi khỏi ví. Người móc túi hay đứng gần quầy hàng nhìn xem ai rút ví dày ra để trả mười nghìn tiền rau. Bạn trả bằng tiền lẻ ở ngăn trước thì ví không bao giờ lộ diện, và nếu có mất thì cũng chỉ mất một nắm tiền lẻ.
Đeo túi thế nào trên người khi đi giữa chợ
Kéo túi ra trước bụng, không để ở hông sau. Túi đeo chéo nhiều người để trôi ra sau hông cho thoáng tay. Ở chỗ đông, bạn xoay lại cho túi nằm trước bụng, hơi lệch về phía tay thuận, để khuỷu tay luôn chạm được vào túi khi đi.
Khoá kéo quay vào người, đầu kéo nằm phía trên. Nhiều túi khi đeo thì khoá kéo hướng ra ngoài. Nếu được, chọn túi có khoá chạy sát mép áp vào người, hoặc ít nhất đẩy hai đầu kéo về phía gần dây đeo, nơi tay lạ khó với tới mà không chạm vào bạn.
Dây đeo vừa khít, túi không đung đưa. Thử thế này: đeo lên rồi nhảy nhẹ hai cái, túi xê dịch quá một bàn tay là dây đang dài. Túi đung đưa thì bạn không cảm nhận được khi có tay chạm vào.
Balo thì chuyển ra trước ngực khi vào khu hàng tươi sống, lối hẹp. Đeo balo sau lưng trong lối chợ rộng chừng một mét, nơi người qua lại cọ vai vào nhau, là để ngăn ngoài cho người khác mở. Chuyển ra trước mất năm giây, đổi lại bạn nhìn thấy mọi khoá kéo.
Túi ni lông đồ chợ cầm tay trái, tay phải để trống. Hai tay đầy đồ là lúc dễ mất nhất. Giữ một tay rảnh, chính tay ấy đặt hờ lên túi mỗi khi chen qua đoạn đông.
Ở bến xe khách: các bước từ lúc xuống taxi đến lúc ngồi lên xe
Bến xe có nhịp riêng: lúc đến, lúc mua vé, lúc chờ, lúc lên xe. Mỗi nhịp có một chỗ hở khác nhau. Làm theo thứ tự dưới đây thì gần như không phải nghĩ:
- Trước khi xuống xe đưa đón, cất điện thoại vào ngăn có khoá, kiểm ví ở đúng chỗ, đếm số kiện hành lý. Nhiều người mất đồ ngay ở cửa bến chỉ vì vừa bước xuống vừa trả tiền vừa gọi điện.
- Ở quầy vé, chuẩn bị sẵn tiền hoặc mở ứng dụng thanh toán khi còn đứng ngoài hàng. Đến lượt thì trả nhanh, cất ví lại rồi mới rời quầy. Đừng cầm ví đi vài bước rồi mới cất.
- Khi ngồi chờ, chọn ghế có lưng tựa sát tường hoặc cột. Vali đặt trước chân, quai vali vòng qua cổ chân hoặc ghế. Túi nhỏ đặt trên đùi, không đặt ghế bên cạnh.
- Nếu ngủ gật lúc chờ, ôm túi nhỏ trước ngực, quai quàng qua cổ hoặc tay. Một người đi cùng thì thay nhau thức.
- Lúc xe mở cửa, đừng chen lên đầu. Đứng lùi lại, để dòng người lên trước, tay giữ túi. Cái ghế không chạy đi đâu, vé đã có số.
- Khi đã ngồi, túi nhỏ để trên đùi hoặc kẹp giữa người và thành xe, không treo lên móc phía trên đầu hay nhét vào khe ghế trước.
Phần lớn vụ mất đồ ở bến xe mà người ta kể lại đều rơi vào bước hai và bước năm: ví cầm trên tay quá lâu, hoặc chen lên xe trong lúc hỗn loạn.
Những câu nên và không nên ở chợ, bến xe
Mấy điều sau là kinh nghiệm của những người đi chợ đầu mối, chạy xe khách nhiều năm, ngắn gọn để nhớ:
- Không nên để ví ở túi quần sau, kể cả quần bò bó. Ví nhô lên một nửa là thứ dễ nhìn thấy nhất từ phía sau.
- Không nên đặt điện thoại lên mặt quầy hàng, bàn quán nước, nóc vali khi đang mải trả tiền.
- Không nên đếm tiền ở chỗ đông. Muốn kiểm tiền thì ra góc thoáng, quay lưng vào tường.
- Nên để thêm một ít tiền và một tấm thẻ dự phòng ở chỗ khác hẳn với ví, như túi áo trong hay đáy balo, để mất ví vẫn về được nhà.
- Nên nghi ngờ khi có người áp sát quá mức trong lúc không cần thiết, hỏi đường dồn dập, làm đổ đồ lên người bạn, hay chỉ vào áo bạn bảo bị dính bẩn. Phản ứng an toàn là lùi lại, tay giữ túi, chứ không cúi xuống phủi áo.
- Nên đi chợ đầu mối lúc sáng sớm với số tiền vừa đủ, phần còn lại chuyển khoản. Mang theo cả xấp tiền chỉ để thấy yên tâm là đang tự tăng rủi ro.
Chọn túi để đi chợ, ra bến: hỏi gì khi cầm túi lên xem
Không cần túi chuyên chống trộm. Một chiếc túi đeo chéo bình thường chỉ cần qua được mấy câu hỏi dưới đây là đủ dùng nhiều năm ở chợ và bến xe:
- Ngăn chính có khoá kéo chạy hết miệng túi không? Túi chỉ có nắp đậy nam châm hay khuy bấm thì mở ra trong một giây, không nên dùng chỗ đông.
- Có ngăn chìm bên trong ngăn chính không? Ngăn chìm có khoá kéo riêng, rộng vừa ví và hộ chiếu, là chỗ cho giấy tờ.
- Dây đeo chỉnh được ngắn tới mức túi nằm trên rốn không? Nhiều túi dây ngắn nhất vẫn treo ngang đùi, đeo trước bụng sẽ lủng lẳng.
- Mặt áp vào người có khoá kéo hay ngăn phẳng không? Một ngăn phẳng phía lưng túi, rộng chừng 17 x 12 cm, là chỗ hợp cho điện thoại khi đi chỗ đông.
- Đầu kéo có lỗ để móc khoá nhỏ hoặc móc chữ S không? Hai đầu kéo móc vào nhau thì kẻ gian không kéo một nhát mà mở được.
- Vải và đáy túi có cứng không? Túi mềm oặt sẽ để lộ hình ví, hình điện thoại qua lớp vải, người ngoài nhìn là biết đồ nằm đâu.
Túi qua được bốn trong sáu câu là dùng được. Thứ khiến bạn mất đồ hiếm khi là chiếc túi, mà là thói quen để đồ quý ở ngăn dễ với nhất vì tiện tay.
Một buổi sáng mẫu: anh Hùng đi chợ đầu mối rồi ra bến đón hàng
Anh Hùng bán tạp hoá, sáng nào cũng đi chợ đầu mối lấy hàng rồi ra bến xe khách nhận mấy kiện gửi từ quê. Hai năm trước anh mất một chiếc điện thoại ở ngăn ngoài balo và một lần mất cả ví ở túi quần sau. Từ đó anh đổi cách đeo, và gần như không mất gì nữa.
Anh dùng một túi đeo chéo vải dày, ngăn chính sâu chừng 18 cm, điện thoại nằm ở đó. Ví mỏng chỉ có căn cước, bằng lái và một thẻ ngân hàng, kẹp trong ngăn chìm bên trong. Tiền lấy hàng trong buổi anh chia sẵn vào hai phong bì, để ở túi áo khoác có khoá. Tiền lẻ trả cà phê, gửi xe để trong túi quần trước. Balo đựng sổ ghi hàng và áo mưa, đeo sau lưng ở bãi xe, nhưng vào lối chợ hẹp là quay ra trước.
Ở bến, anh đứng ngoài hàng người chờ nhận hàng, đợi khi nhà xe gọi đúng tên mới đến. Ký nhận xong anh cất phiếu, kiểm số kiện, rồi mới rút điện thoại báo cho vợ. Mất thêm vài phút mỗi sáng, đổi lại không còn cảnh vỗ túi rồi lạnh người.
Câu hỏi thường gặp
Túi đeo chéo hay balo an toàn hơn khi đi chợ?
Túi đeo chéo cỡ nhỏ an toàn hơn vì nằm trước người và luôn trong tầm mắt. Balo chỉ an toàn khi bạn chịu chuyển ra trước ngực ở đoạn đông, và không để đồ quý ở ngăn ngoài.
Có nên đựng ví trong túi quần trước không?
Được, nếu ví mỏng và túi quần đủ sâu để ví nằm lọt hẳn. Ví dày lồi lên miệng túi vẫn dễ bị rút ra, nhất là khi bạn ngồi xuống ghế nhựa ở chợ.
Đi chợ có nên mang nhiều tiền mặt không?
Chỉ nên mang đủ tiền cho buổi đó cộng một khoản dự phòng nhỏ để chỗ khác. Số tiền lớn nên chuyển khoản, vì tiền mặt mất thì gần như không có cách nào tìm lại được.
Khi bị người lạ va vào người ở bến xe thì nên làm gì?
Đặt tay lên túi và bước lùi ra khỏi chỗ đó trước, rồi mới kiểm đồ. Đừng cúi xuống nhặt đồ rơi hay phủi áo ngay, vì đó thường là lúc người thứ hai ra tay.
Nếu phát hiện mất điện thoại ở chợ thì làm gì trước?
Dùng điện thoại người quen hoặc nhờ người bán hàng gọi vào số của mình xem còn đổ chuông không, rồi đăng nhập tài khoản để khoá máy và xoá dữ liệu từ xa. Sau đó báo ban quản lý chợ và công an xã, phường nơi xảy ra việc.
Túi có khoá số nhỏ ở khoá kéo có giúp chống móc túi không?
Có giúp ở chỗ đông, vì làm chậm tay kẻ gian vài giây và khiến họ chọn người khác. Nhưng lúc trả tiền phải mở ra liên tục thì rất bất tiện, nên chỉ cần dùng cho ngăn đựng ví và giấy tờ.